Lebîb Dîvânı

Özet
Lebîb Dîvânı
(İnceleme, Tenkitli Metin, Sözlük)
Eski Türk Edebiyatı
Doktora-2004
Orhan KURTOĞLU
Danışman: Prof. Dr. Osman HORATA

Diyarbakır, tarihinin her döneminde bulunduğu coğrafyada bilim, kültür ve sanatın merkezi olmuş bir şehirdir. Yetiştirdiği yüzlerce sanatkâr ile Türk kültür ve edebiyatında önemli bir konuma sahiptir.
Lebîb de bölgesinin bu önemli kültür merkezinde, 18. yüzyılda yaşamış Dîvân şâirlerinden birisidir. 1695-1768 yılları arasında yaşayan şâir, medrese eğitimi almış ve yaklaşık yirmi yıl Diyarbakır’da müftülük yapmıştır. İran edebiyatından Şevket, Firdevsî, Hâkânî; Türk edebiyatından da Nef‛î, Nâbî ve Nedim gibi büyük şâirleri okuyarak şiir kabiliyetini geliştirmeye çalışan Lebîb, Diyarbakır’da aralarında Hâmî, Vâlî ve Âgâh gibi devrin tanınmış şâirlerinin de bulunduğu kimselerle aynı meclislerde bulunmuştur.
Şâirin çalışmamıza konu olan Dîvânı’nda nazım şekillerinin çoğuna örnek verilmiştir. Yaklaşık 6000 beyitten oluşan Dîvân’da 30 kaside, 9 musammat, 100 tarih, 146 gazel, 54 kıt‛a, 16 lügaz, 46 muammâ, 11 rübaî, 14 müfred, 6 mesnevî vardır. Bunlar içerisinde en dikkat çeken şiirler tarihlerdir. Bu şiirlerde Lebîb, devrinin birçok kişi ve olayını konu etmiştir.
Lebîb, kendinden önceki ve devrinde yaşayan büyük şâirlerin tesirine açık kalmış, kimi şiirlerinde Nef’î’nin övme ve övünmedeki mübalağalı tarzını benimserken, kimi şiirlerinde de Nedim’in coşkun ve rahat söyleyişinin etkisinde kalmıştır. Bu iki büyük şâir dışında Nâbî ile hemşehrileri Vâlî, Hâmî ve Âgâh da şâir üzerinde tesiri olan isimlerdendir.
Lebîb’in şiirlerinden 18. yüzyılın sosyal görüntüsü ve şâirin yaşadığı dönem içerisinde Diyarbakır ve çevresinde meydana gelen bazı isyan girişimleri ile sorumlularının akıbeti gibi olaylardan da haberdar olmaktayız.

Künye Bilgileri

Lebîb Dîvânı (İnceleme-Tenkitli Metin-Sözlük)
Şâir: Lebîb
Hazırlayan: Orhan Kurtoğlu
Doktora Tezi
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları
652 Sayfa
Yayın Tarihi: Mart/2004
Türü: Edebiyat, Eski Türk Edebiyatı
ISBN: 9789751736321

E-Kitap okumak için tıklayın